دانشگاه آزاد اسلامی اصفهان واحد خوراسگان ، f.khayatan@yahoo.com
چکیده: (11 مشاهده)
قدمه: اختلالات اضطرابی، دربردارنده اختلالهایی است که ویژگی مشترک میان آن ها، ترس غیرانطباقی (غیرمتناسب بودن ترس با زمینه اجتماعی- فرهنگی) و اضطراب شدید و آشفتگیهای رفتاری بوده و می تواند بر روان انسان تاثیر منفی بگذارد. هدف از پژوهش حاضر، تعیین اثربخشی "طرحواره درمانی" بر حساسیت اضطرابی و ترس از ارزشیابی مثبت و منفی بر اختلال اضطراب فراگیر می باشد.
روش کار: پژوهش حاضر از نوع نیمه تجربی با طرح پیشآزمون- پسآزمون و گروه کنترل و پیگیری (45 روزه) بود. از میان مراجعین به مراکز مشاوره شهر اصفهان که "مقیاس اختلال اضطراب فراگیر" (Scale (Generalized Anxiety Disorder را تکمیل کرده بودند، 34 تن که نمره ۱۰ یا بالاتر از 21 (نمره برش 10 به معنای نشاندهنده تشخیص اختلال اضطراب فراگیر) کسب کرده بودند، به 2 گروه مداخله (17 تن) و کنترل (17 تن) به روش هدفمند با گمارش تصادفی به روش قرعه کشی تقسیم شدند. ابزار گردآوری دادهها شامل پرسشنامه اطلاعات جمعیت شناختی، "شاخص حساسیت اضطرابی" (Anxiety Sensitivity Index)، "مقیاس ترس از ارزشیابی مثبت" (Fear of Positive Evaluation Scale) و "مقیاس کوتاه ترس از ارزشیابی منفی" (Brief Fear of Negative Evaluation Scale) مورد سنجش قرار گرفتند. روایی ابزارها به پژوهش های پیشین اکتفا شد. پایایی به روش همسانی درونی با محاسبه ضریب آلفا کرونباخ انجام شد. نمونه های گروه مداخله طی 2و نیم ماه (هفتهای یک جلسه به مدت ۹۰ دقیقه و ۱۰ جلسه) تحت "طرحواره درمانی" قرار گرفتند. گروه کنترل در حین پژوهش هیچگونه مداخلهای دریافت نکرده و پس از پایان پژوهش، تحت "طرحواره درمانی" قرار گرفتند. تحلیل دادهها در نرمافزار اس پی اس اس نسخه 26 انجام شد.
یافته ها: تفاوت بین میانگین در گروههای مداخله و کنترل بر حساسیت اضطرابی، ترس از ارزشیابی مثبت و ترس از ارزشیابی منفی در افراد مبتلا به اختلال اضطراب فراگیر در مراحل پسآزمون و پیگیری تفاوت معناداری وجود داشت (001/0>P).
نتیجه گیری: "طرحواره درمانی" بر حساسیت اضطرابی، ترس از ارزشیابی مثبت و ترس از ارزشیابی منفی در افراد مبتلا به اختلال اضطراب فراگیر تأثیر معناداری داشته و اثرات مداخله در مرحله پیگیری ثبات نشان داده است. پیشنهاد می گردد روانشناسان جهت کنترل حساسیت اضطرابی، ترس از ارزشیابی مثبت و ترس از ارزسیابی منفی از "طرحواره درمانی" استفاده نمایند.
Bateni R, khayatan F. The Effectiveness of "Schema Therapy" on Anxiety Sensitivity and Fear of Positive and Negative Evaluation in Generalized Anxiety Disorder. JHPM 2027; 15 (4) :58-71 URL: http://jhpm.ir/article-1-1890-fa.html
باطنی نوش ابادی ریحانه، خیاطان فلور. اثربخشی "طرحواره درمانی" بر حساسیت اضطرابی و ترس از ارزشیابی مثبت و منفی بر اختلال اضطراب فراگیر. فصلنامه مدیریت ارتقای سلامت. 1405; 15 (4) :58-71